Plans de pensións para autónomos: máis aforro hoxe, máis tranquilidade mañá

Os principais beneficios dun plan de pensións para autónomos son:

• Rendibilidade: as achegas que se realicen ao plan de pensións para autónomos serán xestionadas por expertos cun obxectivo: maximizar os rendementos que se obteñen.
• Flexibilidade: permite escoller, ao autónomo, cando e canto quere achegar ao plan de pensións (adaptándose á situación e ao perfil do investidor).
• Desgravación fiscal: as achegas que se realizan, cada ano, de ata 1.500 € poden deducirse no IRPF, o que reduce a base impoñible.
• Opcións de rescate: permite recuperar o que se achegou e o que iso rendeu ao chegar á xubilación, así como nas seguintes situacións: incapacidade laboral do titular, enfermidade grave, situación de dependencia, falecemento do titular, desemprego de longa duración ou se o plan de pensións para autónomos chega aos dez anos de antigüidade.
  

Os plans de pensións de emprego simplificado para autónomos (PPES) creáronse coa Lei 12/2022, que entrou en vigor en xaneiro de 2023. Funcionan de forma parecida aos plans de pensións de emprego que teñen algunhas empresas para os seus empregados.

Un plan de pensións para autónomos permíteche facer un investimento máximo de 5750 € ao ano (4250 € de achega polo teu traballo como autónomo e 1500 € de achega individual).

Se deixas de ser autónomo e tes un plan, pasarías a ser partícipe en suspenso e só poderías facer achegas de 1500 € ao ano a un plan de pensións individual.

Se volves darte de alta como autónomo, poderías volver achegar ao teu plan de autónomo ata o límite de 5750 € ao ano.

A xubilación é unha das situacións que permiten o rescate do plan de pensións.

Ao contrario do ocorrido nos anos de achega ao plan, as rendas que se rescaten do plan de pensións (unha vez en situación de xubilación) van incrementar, e non reducir, a base impoñible do IRPF, xa que pasan a considerarse como “rendementos do traballo”. É importante, polo tanto, ter en conta a forma de rescate do plan de pensións para avaliar o seu impacto fiscal.

Para que teñas unha idea máis clara, poñémosche un exemplo tendo en conta a escala xeral do imposto. Ten en conta que estes cálculos se poden ver afectados polas circunstancias persoais e familiares de cada contribuínte.

Se retomamos o exemplo anterior: despois de cotizar durante 35 anos cun soldo bruto anual que, na última década, foi de 22 000 €, queda unha pensión aproximada anual de 19 615 €. Segundo o índice de tramos do IRPF, a renda por xubilación vai tributar ao 19% (primeiros 12 450 €) e ao 24% o que resta (ata os 19 615 €).
Agora, e segundo o indicado, procédese a rescatar o plan de pensións, para o que hai varias formas de facelo:

Esta modalidade vai permitir que se rescate o 100% do capital acumulado no plan de pensións, é dicir, recupéranse as cotas que se foron aforrando ao longo dos anos e a “posible” rendibilidade que derive delas.
Ao rescatar o plan de pensións desta maneira, faise fronte a un único pagamento de impostos (relativo ao aforrado no plan de pensións). Para calculalo, hai que sumarlle, á cantidade rescatada (por exemplo, 90.000 €) a pensión pública anual de 19.615 € e subirá o tipo marxinal ata o 45%. Todo o que exceda de 60.000 euros (49.615 euros no noso exemplo) tributa a este tipo do 45%.

Practicamente o resto do importe procedente do plan (o comprendido no intervalo entre os 35.200 e os 60.000 euros) tributa, tamén, a un tipo elevado: 37%.

En anos sucesivos vólvese tributar, exclusivamente, pola pensión pública, ao non percibir outras rendas, e o tipo marxinal verase reducido de novo. Porén, o impacto fiscal do ano de rescate do plan de pensións é moi elevado.

Esta modalidade de rescate do plan de pensións, fai que se reciba, de maneira periódica (mensual, trimestral, semestral ou anual), unha cantidade de diñeiro que pode ser, pola súa parte, fixa ou variable (dependendo do tipo de renda que escollésemos):

• Se optamos por unha ‘renda asegurada’: como a rendibilidade dun plan de pensións está suxeita aos movementos do mercado, a cota que se recibe pode variar co tempo. Nas rendas aseguradas isto non ocorre e sempre se cobra, ao rescatar o plan de pensións, a mesma contía.
• Se optamos por unha ‘renda financeira’: neste caso, a contía que se recibe de maneira periódica, polo rescate do plan, varía en función da rendibilidade deste.

De volta ao exemplo: se se ten, como indicamos con anterioridade, unha pensión pública de 19.615 €, e se se aforraron 90.000 € no plan de pensións, ao recuperalo coa modalidade, na súa “versión” de renda asegurada e nun prazo de 20 anos, vai reportar, aproximadamente, 6.569 € anuais. Se se suman á pensión pública, dá un total de 26.184 €, que tributan da seguinte maneira:

• Primeiros 12.450 euros: 19%.
• Entre 12.450 e 20.200: 24%.
• O resto, ata os 26.184 euros: 30%.

O rescate do plan de pensións en forma de renda, a diferenza do realizado ‘en forma de capital’, adoita ter un impacto fiscal máis progresivo, xa que a tributación se reparte en diferentes exercicios fiscais. É, xeralmente, a forma máis eficiente de rescatar un plan de pensións, aínda que tamén hai que planificar o rescate correctamente para determinar que importe anual minimiza a factura fiscal e tratar de non saltar a un tramo superior do IRPF.

Unha terceira forma de rescatar un plan de pensións é o rescate mixto, que consiste en recibir unha parte do aforrado en capital e, posteriormente, recibir unha renda periódica.

De novo, é importante calcular ata que punto é interesante recuperar a parte do capital e afrontar o incremento, ou non, do tramo do IRPF.