Jordi Nomen

Irakaslea eta "El niño filósofo" lanaren egilea 

"Filosofia oinarrizko hiritartasun elementua da eta presente egon behar luke ikastetxe guztietan"

Bideo osoa ikus dezakezu hemen.

Filosofia kritiko egiten gaituen jakitea da, sortzaile egiten gaituena, arduratsu egiten gaituena. Haur bati azaldu beharko banio, ez nioke azalduko. Hau da, galderekin landuko nuke. Adibidez, hurrengoa esango nioke: “Nola izena duzu?”. Eta, hori abiapuntutzat hartuz, galdetu egingo nioke bere izena garrantzitsua den berarentzat, bakarra egiten duen. Eta hortik aurrera esango zer gehiagok egiten duen bakarra. Mundu guztiarentzat berrartu behar bagenu zer den filosofia galderari erantzutea, hain justu jakite horrek ahalbidetzen digu gauzei buruz galderak egitea, zentzua eman eta jardutea ahalbidetzen digu. Ulertzea jarduteko. Filosofiak ez luke izan behar bakarrik hor, eterrean flotatzen geratzen den pentsamendu teorikoa, baizik eta jarduera faktore hori ere izan behar luke. Bereziki, aldatzeko gure munduko bidegabekeriak, asko eta oso garrantzitsuak direnak.

Filosofiak balio du ikusteko zein diren aurreiritziak, ditugun estereotipoak, zeintzuk diren gurekin gure motxilan, bizkarrean, daramatzagun aldez aurretik pentsatutako ideiak. Hori oso garrantzitsua da ahalbidetu egiten baitigu ikustea zeintzuk diren aurreiritzi horiek. Bigarren, uste dut filosofiak izaera ere ematen duela. Zeren nik proposatzen dudan filosofia ez da bakarrik dagoen haur baten filosofia, hutsean pentsatzen eta hausnartzen ari denarena, baizik eta besteekin elkarrizketa barne hartzen duen filosofia da, familiarekin, baina batez ere beste haur batzuekin, ikasgelan. Hortaz, horrek ahalbidetu egiten du haur hori kontura dadin dagoen dibertsitateaz, dagoen ideien aniztasunaz eta edozein pertsonak zerbait berria erakuts diezakegula. Eta pertsona guztiok iritzi desberdinak ditugula. Eta iritzi batzuk gehiago funtsatuta daudela eta beste batzuk ez. Eta horrek izaera ematen du. Hirugarren, uste dut filosofia praktikatzen duen haur eta gazte bat, ohartu egiten dela aldatu egin behar direla bidegabeak diren gauzak, funtzionatzen ez dutenak. Eta, hortaz, horrek hiritar hobeak egiten gaitu.

Tresna asko daude pentsamendu arduratsuan, ezta? Jakin-min apur bat, enpatia apur bat, konfiantza apur bat, amets apur bat ere bai, indar apur bat ezbeharren aurrean... Horrek guztiak... besteenganako jakin-minak, besteak ulertzen saiatzeak, haien lekuan jartzeak, justiziarekin lan egiten saiatzeak... Horrek guztiak ematen digu pentsamendu arduratsua.

"Igaro egin behar dugu "ni"-tik "gu"-ra guztien ongia bilatzeko eta zerbait sortzeko batera. Hori da hezkuntzaren zentzua"

Pertsonak osatu gabeko puzzlea gara, eta zoritxarrez gure gizartean esaten digute puzzle horretan falta zaizkigun piezak erosi ahal izango ditugula. Uste dut horretan dagoela akatsa. Falta diren piezak beste pertsonek dituzte. Era berean, ohartuko gara, harrituta, guk beste pertsona batzuei faltako zaizkien piezak izango ditugula. Norbait maitatzea hura osatzea da, falta zaizkion pieza horiek jartzea da eta eskertzea besteak zuri falta zaizkizun piezak jartzea.

Arteak filosofia egiteko balio dezake, eta filosofiak agian artea egiteko ere bai. Lan artistikoari komunikazio elementu gisa aurre egiten diozunean, eta uste dut horrela egin behar zaiola aurre arteari, bertan igorlea, hartzailea, kodea, kanala, testuingurua ditugu... Komunikazioan lan egiten duen oro, komunikazioa artea da. Orduan, elkarrizketa bat dago autorearen eta artelan horren ikuslearen edo entzulearen artean eta hortaz pertsona horrek eragina izan nahi du zure sentimenduan. Artea funtsean sentimendura bideratzen baita. Baina baita zure pentsamendura ere eta hor dugu filosofiarekin harremana. Guk pentsa dezakegu artelan baten aurrean.

Maila teknologikoan, konpainiek eta enpresek interes gehiago dute jendeak profil humanistikoa izan dezan. Hain zuzen ere munduko produktu guztiak pertsonentzat pentsatuta daudelako. Orduan, norbaitek egon behar du erabaki edo hitz egin dezakeena edo eztabaida dezakeena pertsonek zer behar dutenaren inguruan, haien beharrak zeintzuk direnaren inguruan. Eta horretan, pentsamendu erabat filosofikoa da hori. Hortaz, uste dut eremu bat irekitzen dela, eta nire ustez eremu hori loratu egingo dela eta orain pentsaezinak diren gaietara lotuta egongo den filosofia gehiago izango dugula.

Biografia
Filosofia irakaslea eta Humanitateen saileko burua Bartzelonako "Sadako Eskola"-n, Filosofian masterra eta Historia garaikidean lizentziatua izateaz gain. Jordi Nomen hurrengo liburuaren egilea ere bada: "El niño filósofo. Cómo enseñar a los niños a pensar por sí mismos". Irakasle horren obsesioetako bat da humanitateen garrantzia mantentzea hezkuntza-prozesuan zehar, eta pertsonari irakasten zaizkion balioen garrantzia ere bai.