Merkatuen egungo egoeraren analisia

Enpresen emaitzen kanpainak asteko burtsa-errebote teknikoa ahalbidetzen du
Álvaro Manteca, BBVA Banku Pribatuaren inbertsio-estrategiaren arduraduna.

2022/10/25

Inflazioa 1970eko hamarkadatik eta 1980ko hamarkadaren hasieratik heltzen ez zen mailetara itzuli den mundu honetan, tentsio geopolitikoek gora egiten jarraitzen dute, eta badirudi ez dela errealista nazioarteko politiketan edo akordioetan arintzea ekar dezaketen bat-bateko aldaketarik espero izatea. Beraz, gero eta adostasun handiagoa dago 2023an ekonomia globala geldialdian sartuko dela esateko; izan ere, Europan eta Estatu Batuetan gerta daitezkeen atzeraldiei Txinako hazkundearen susperraldi ahula gehitu beharko litzaieke. Era berean, herrialde garatuen eskari txikiagoak eta dolarrak gorabidean dauden herrialdeen finantza-baldintzei eragiten dien presio handiak ez diote tarte handirik lagatzen munduko hazkunde ekonomikoaren aurrean lekukoa hartzeko.

Hala eta guztiz ere, NDFk munduko BPGaren hazkundea %2,7an jarri du 2023rako, aurreko zenbatespenaren baino bi hamarren gutxiago. BBVA Research-en aurreikuspena, berriz, ilunagoa da, eta munduko BPGaren hazkundea %2,4an egongo dela aurreikusten du. Hala ere, NDFren arrisku-egoerak, %25eko probabilitate nahiko nabarmena ematen diona, %1,1eko hazkunde globala besterik ez du erakusten.

Hori esanda, 2023rako agertoki ezkor horiek ez datoz bat egungo benetako jarduerari buruzko datuekin, nahiko sendo mantendu baitira. Ezusteko ekonomikoen indizeek berretsi egiten dute, oro har, datuek hobera egin dutela azken hilabeteetan, aurreikuspenek besterik bazioten ere, eta azken asteetan lurralde positibora itzuli dira, bai Europan, bai Estatu Batuetan. Atlantikoaren bi aldeetako lan-merkatuaren sendotasunak badu horretan zerikusirik.

Aldi berean, irabaziek ere sendoak izaten jarraitzen dute. Dagoeneko argitaratu dituzte hiruhileko emaitzak S&P 500 indizea osatzen duten 500 enpresetatik 99k, eta enpresa horien ia %73k gainditu egin dute adostasunaren zenbatespenak (bigarren hiruhilekoan, proportzioa %75ekoa izan zen). Europan, enpresa garrantzitsu gutxi batzuek bakarrik argitaratu dituzte hiruhileko txostenak, baina horien %82k aurreikuspenen gainetiko emaitzak azaldu dituzte.

Zoritxarrez, datu ekonomiko eta mozkin sendoek ez dituzte, nahitaez, hurrengo atzeraldien arriskuak murrizten. Aitzitik, lan-merkatuen eskariaren irmotasunak eta sendotasunak banku zentralen determinazio handiagoa eragingo dute. Azken astean zorraren errendimenduak izandako igoerak hori berresten du, antza denez. Izan ere, NDFren urteko bileretan, gero eta kezka handiagoa agertu zen banku zentral nagusiek, fokua nonbait egungo inflazioan eta lan-merkatuaren adierazleetan jarrita, politika gehiegi gogortu zezaketelako datozen hilabeteetan, eta areagotu egingo luke produkzioan eta enpleguan espero den narriadura. Europan, NDFk ohartarazi zuenez, laguntza fiskaleko paketeak behar bezain fokalizaturik ez egoteko arriskua dago, energia alorrean modu orokorrean lagunduz, talde ahulenei laguntzera mugatu beharrean. Horrek energia-aurrezkiak mugatuko lituzke eta eskaria handituko luke, eta, aldi berean, bigarren txandako inflazio-ondorioak eragingo lituzke.

Txinako Alderdiaren Kongresuari dagokionez, ez zuen aldaketa garrantzitsurik adierazi bere politiketan. COVIDaren pandemiaz denaz bezainbatean, ez dirudi aldaketa garrantzitsurik gertatuko denik zero tolerantziaren politikaren gainean. Hazkunde-helburuei dagokienez, gobernuak garapena bultzatzeko duen lehentasuna azpimarratu zuen berriro. Eslogan horri eusteak iradokitzen du lider nagusiek arrazoizko hazkundea bultzatzen jarraituko dutela, eta beraz, egoera makroekonomiko globala, krisi energetikoa eta tentsio geopolitikoak ikusirik, BPGa bikoiztearen ideia eta 2035erako per capita diru-sarrera kontuan hartuta, hazkundea pixkanaka indarra galtzen joango da. Oparotasun komunaren helburuari dagokionez, diru-sarreren arrakala murrizteko eta klase ertaina hedatzeko ahalegin etengabeak nabarmendu zituen Xi presidenteak. Azkenik, alderdiaren txostenak autosufizientzia teknologikoa eta etxeko ikuspegia nabarmendu zituen ekonomiaren erresistentzia hobetzeko.

Erresuma Batuko krisi politikoarekin amaitu dugu, Liz Truss lehen ministroak dimisioa eman ondoren. Alderdi kontserbadoreak oinordeko bat izendatu behar du orain, eta sartu garen aste amaieran jakin dezakegu nor izango den. Rishi Sunak ogasun ministro ohia da faborito nagusia, baina oso gertutik jarraitzen dio Boris Johnson lehen ministro ohiak. Merkatua oso adi dago urriaren 31n iragarriko den aurrekontuari eta Ingalaterrako Bankuak aste berean egingo duen bilerari. Ildo horretan, aldez aurretik iragarritako zerga-pizgarrien paketearen zati handi bat itzultzeak erreakzio orekatuagoa ahalbidetu beharko lioke BoE ingeles erakundeari. Halatan, adostasuna oinarrizko 75 puntuko igoera deskontatzen doa pixkanaka, joan den astean espero zen 100 puntukoaren aldean.

Burtsari dagokionez, banku zentralen jardueraren eta inflazio-presioen gaineko ezkortasuna gorabehera, astea positiboa izan zen munduko errenta aldakorreko merkatuentzat. Estatu Batuetan, burtsek lau hilabetetako gorakadarik handiena izan dute, ostiraleko saioan merkatuak eman zuen biraketari esker, batez ere; izan ere, ahul hasi zen, baina eguneko maximoetaraino heldu zen azkenean, irekieraren minimoetatik ia %3 berreskuratu zuelarik. Nolanahi ere, hegakortasunak muturrekoa izaten jarraitzen du, eta azken egunotan izan diren egun barruko mugimenduak oso esanguratsuak izan dira. Enpresa-emaitzek eta seinale tekniko batzuek bultzada eman zioten merkatuari astearen lehen zatian, nahiz eta zorraren errentagarritasunen etengabeko gorakadak inbertsioen baikortasuna geldiarazi zuen.

Hala eta guzti, AEBetako burtsa-asteak agerian utzi du inbertitzaileek badakitela merkatuek irabaziak izaten dituzten urteko une batera hurbiltzen ari garela. Gainera, joera areagotu egin liteke 2022an; izan ere, legegintzaldi erdiko hauteskundeak hurbiltzen ari dira Atlantikoaren beste aldera, eta horrek, historikoki, arindu egin ohi ditu ziurgabetasunak. Horrela, joan den astean funtsen kudeatzaileei egindako inkesta baten arabera, errenta aldakorreko merkatuekiko esposizioa berreskuratzen ari da maila izugarri deprimituetatik, eta, horri esker, burtsa-merkatuek aurre egin ahal izan zioten zorraren errentagarritasunen igoerari, bi aktibo moten arteko korrelazio negatiboa berreskuratuz. Izan ere, S&P 500 indizea %4,75 igo zen bost egunetan, eta 10 urterako bonu subiranoen errendimendua, berriz, oinarrizko 20 puntu inguru igo zen, 2008tik izandako mailarik altuenera iritsita. Bonuen prezioen hondoratze testuinguru horretan, burtsek ez zuten horrelako aurrerapenik izan 2020ko ekainaz geroztik. Aurrerantzean, errenta aldakorreko aktiboetan hain baxua den posizionamendu horrek euskarri bat eskain liezaioke merkatuei, urtearen amaierara hurbiltzen goazen heinean, burtsentzat urtaroz urtaro garai aproposa izan baita. Ildo horretan, funtsen kudeatzaileentzako arriskua, une honetan, da merkatuek gora egitea eta akzioetan duten posizionamendu oso txikiarekin ustekabea ematea. Historia ez dago baxu-jotzaileen alde urte amaierako burtsa-jardunari dagokionez, batik bat legegintzaldi erdian hauteskundeak egin eta gero. 1942tik, ekitaldiko azken bi hilabeteek igoerak utzi dizkigute kasuen %75en, baina legegintzaldiaren erdiko hauteskunde-urteetako batez besteko igoera bereziki positiboa izan da, %6ko batez besteko igoerarekin. Jakina, mugimenduaren tamaina kontuan hartuta, sektore ekonomiko guztiek igoerak izan zituzten astean AEBetako burtsan, baina bereziki nabarmenak izan ziren petrolio-, teknologia- eta lehengai-enpresetan. Aldiz, defentsa, osasuna, kontsumo egonkorra eta elektrizitatea bezalako sektoreak rankingaren behealdean kokatu ziren. Inbertsio-estiloaren araberako alborapenak nabarmen egin zion mesede “growth”ari, “value”ren aldean.

Europan, asteko igoerak Estatu Batuetan izandakoak baino txikiagoak izan ziren. Era horretan, eten egin da Europako merkatuek estatubatuarrek erregistratutako errendimendua gainditu zuten ondoz ondoko bost asteren bolada. Hala ere, ostiralean Europan burtsa itxi zenetik, AEBetako burtsek beste %1,5 egin zuten gora. Akzio teknologikoen asteko gorakada oso nabarmena izan zen, %7tik gorakoa, batez ere ASML enpresak argitaratutako emaitza onei esker. Telekomunikazioen sektoreak, aldiz, -%3 inguruko beherakada izan zuen astean.

Laburbilduz, datozen egunetan begirada guztiak Erreserba Federalak baino dilema handiagoei aurre egin behar dieten bi banku zentraletan jarriko dira. Alde batetik, EBZk Atlantikoaren beste aldean dagoen baino inflazio handiagoari egin behar dio aurre, eta, gainera, gero eta handiagoa denari, talka energetiko exogeno batek bultzatuta. Era berean, eurogunean oso arrisku atzerakor handiak ditu, AEBko ekonomiarenak baino askoz handiagoak. Bestalde, Japoniako Bankuak %2ko helburutik gorako inflazioa aurreikusten du, baina hurrengo urteetan prezioak maila horietatik oso behera jaitsiko direla pentsatzen jarraitzen du, KPIa energiak eta yenaren ahuleziak bultzatzen dutelako, eta soldaten presiorik ez dagoelako. Hala ere, Japoniako dibisaren balio-galeraren abiadurak nahiz tamainak ere kezkak sortzen ditu herrialdearen finantza-egonkortasunari buruz. Bitartean, Fedeko funtzionarioek merkatuak konbentzitu dituzte oso serio hartzen jarraitzen dutela interes-tasak lurralde murriztailera azkar eramateko helburuaren atzetik, eta etorkizunekoak %5eko gehieneko tasan ari dira kotizatzen une honetan, erakundearen etorkizuneko politika-mugimenduei buruzko ziurgabetasun handiaren erdian. Ildo horretan, Erreserba Federalak argitaratzen diren datu makroekonomikoen mende jartzen ditu bere erabakiak. Oraingoz, datu makroekonomikoek ez dute jarduera ekonomikoa moderatzeko ebidentzia sinesgarririk erakutsi.

Datorren astean zehar, erreferentzia makroekonomiko ugari izango ditugu Atlantikoaren bi aldeetan, eta hurrengo hilabeteetan aurrez aurre izango dugun agertoki globala gehiago argitu diezaguke. Europako atariko PMIek eta urriko prezioek protagonismoa partekatuko dute Estatu Batuetako diru-sarrera eta gastu pertsonalei buruzko datuekin eta emaitzak aurkezteko kanpaina batekin batera. Kanpaina hori, oraingoz, errenta aldakorreko merkatuen euskarri izaten ari da. Microsoft, Meta Platforms (lehengo Facebook) edo Alphabet bezalako erraldoi teknologikoek hiru hilean behingo emaitzak aurkeztuko dituzte datozen egunetan.

Gure posizionamenduari dagokionez, berrikuntza garrantzitsuena errenta finko subiranoan egin dugun aldaketa izan da, azpitik haztatuta egotetik neutrala izatera igaro baita. Erabakia arrazoi honetan oinarritzen da: gure ustez, interes-tasen egungo mailak erakargarriak dira, bai epe ertainera, bai epe luzera, eta beraz, uste dugu ez duela zentzurik hain zuhur jokatzen jarraitzeak. Gainera, uste dugu 2023an espero dugun ingurune makroekonomikoa askoz ere aproposagoa izango dela aktibo mota horrentzat, 2022an ikusi dugun ahultasunaren zati handi bat berreskuratzeko aukera baitu. Ez dirudi gomendagarria, oraingoz, erabaki bera hartzea errenta aldakorreko merkatuetan, oraindik ere enpresa-irabazi txikiagoei aurre egin behar baitiete, 2023an espero dugun geldialdi ekonomikoaren ondorioz. Era berean, arriskuen agertokiak oso konplexua izaten jarraitzen du epe laburrean, eta horrek justifikatzen du, oraingoz, egungo azpiko haztapenarekin jarraitzea. Hala ere, errepikatzen jarraitzen dugu errenta aldakorretik espero diren errentagarritasunak ere handitzen ari direla epe luzeko egoera batean, eta beraz, egungo prezioen mailak sarrera-puntu ona direla datozen urteetarako zorro bat eraikitzeko asmoa duten inbertitzaileentzat.