Zeintzuk dira 2020rako aurreikuspen ekonomikoak?

Rafael Doméchec-ek urte berri honetako finantzak ezaugarrituko dituen faktoreak aztertzen ditu.

 

Joan 2020ko aukerak-era

Gako makroekonomiko azpimarragarriak

Rafael Doménech-en eskutik.

  • Munduko ekonomiak 2020an emango dio amaiera dezelario faseari, eta moneta-politikak egonkor jarraituko du.
  • Espainiako ekonomia %1,6eko hazkundean egonkortu da, eta hobeto prestatuta dago munduko hazkundearen moteltzerako.
  • Aurtengo arrisku nagusiak Txina eta Estatu Batuen arteko tentsio komertzialak, Brexit-a, Ipar Amerikako hauteskundeak eta tentsio geopolitikoak dira, petrolioan duten ondorioekin. Adi egon behar dugu protekzionismoaren bilakaerari, une honetan hori baita arrisku nagusia.
  • Espainian, arriskuak munduko hazkunde ekonomikoa, bereziki Europarena, eta tentsio geopolitikoak dira. Gobernu berriak inbertsio produktiboa eta produktibitatea eta ziurgabetasunak murriztera zuzendutako neurriak hartu behar ditu. 2020an, Espainiaren hazkundea %1,6an ibiliko da, inflazioa %1,1ean eta langabezia %13,5 ingurura jaitsiko da. 

2020ko urte honetan, 4 faktorek baldintzatuko dituzte aurreikuspen ekonomikoak, bai munduan bai geure herrialdean:

  1. Hazkundeak egonkortzera egin du mundu osoan; aldi berean, merkataritzako tentsioek eta finantza-hegazkortasunak behera egin du EEBB eta Txinaren arteko akordioaren ondoren, USCMArentzat itxaropen onak zabaldu dira, eta behera egin dute Brexit gogor baten (eta Estatu Batuetan eta Europan atzeraldia izateko) arriskuek.
  2. Estatu Batuetan %1,8 eta EDBn (Ekonomia eta Diru Batasuna) %0,9 igotzeko igurikapenekin, aurten ez da espero aldaketarik FEDaren eta EBZaren aldetik moneta-politikan, eta bai interes-tasen jaitsierak gora bidean diren herrialdetan. Gainera, adi egon beharra dago Ekialde Hurbileko tentsio geopolitikoen norabideari, batik bat Estatu Batuen eta Iranen artekoari, eragina izango baitu petrolioaren prezioan.
  3. Espainian %1,6ko hazkundea espero da BPGan 2020an, 2019ko zatirik gehienean izandakoaren ildotik. Hori guztiori, barneko eskaeran den ziurgabetasunaren eta horren ondoriozko inpaktu negatiboaren arren. Barne eskaria, antza, mugatua dirudi. Bere aldetik, esportazioek inflexio-puntu bat erakusten ariko lirateke eta baita nolabaiteko susperraldi bat ere, merkataritza-politikak ziklikoa izatearen alde jarraitzen duen bitartean.
  4. Nolanahi ere den, espainiar ekonomia hobeto prestaturik dago mundu mailako hazkunde txikiago bati aurre egiteko. Ez da desoreka aipagarririk igartzen, sektore pribatuak finantza-egoera egonkorragoa du eta EBZak finantzazio-kostu baxuak bermatzen ditu. Hala ere, eredu horiek indartzen jarraitu behar lukete, ahalegin gehigarri batzuk eginez (erreforma berriekin) langabezia murrizteko eta ziurgabetasun gehiago saihesteko (inbertsioa murriztu egiten baitu).

Ekonomia globalaren egoera

Gure adierazlearen arabera, dezelerazioa geratu egingo zatekeen eta hazkundea %3ren inguruan egonkortuko litzateke. Munduko merkataritzak ere, bere aldetik, egonkortzera egiten du, merkataritzako tentsioak txikiagoak izanik esportazioetan beste hazkunde bat bultzatuko denaren zain. Horiek dezelerazio handia eragin dute azken hiruhilekoetan munduko esportazioetan, estuki loturik ELGEren jarduera-adierazle aurreratuei. Azken datuek erakusten dute esportazio horiek egonkortu egin direla, eta dinamismo handiagoa azaldu behar lukete horiek 2020an, EEBBren eta Txinaren artean berriki gauzatutako akordioengatik eta, eurogunearen kasuna, brexitari buruz ziurgabetasun gutxiago izateagatik eta Turkiaren susperraldiagatik.

Hazkundearen testuinguru horretan, eta jada 2020an sarturik, banku zentralek aldaketarik gabe eutsiko diote euren moneta-politikaren tonu hedakorrari. FEDari dagokionez, ez da espero aldaketarik interes-tasetan hasi berria dugun urte honetan, 2019an oinarrizko 75 puntu jaitsi eta gero. Ez da ere aldaketarik espero EBZean, ez gordailuen interes-tasetan (egun, -%0,5) ez aktiboen erosketen (Hedapen Kuantitatiboa deritzogua) handitzetan. 

Dena dela, Cristine Lagardek iragarri du 2020ko urte honetan burutuko dela moneta-politikako estrategiaren berrikuspen sakona. Beste neurri batzuen artean, berrikusi egingo da inflazio helburuaren definizioa, moneta-politikarako dituen tresnak aztertuko dira eta eurogunerako moneta digital bat sortzea ere eztabaidatuko da.

Laburbilduz, aurreikuspen ekonomikoek egonkortze bat espero dute %3ren inguruan ibiliko den hazkundearekin munduan , honela zehazturik:

Estatu Batuetan

Hazkundeak bat egin du 2020rako zuen potentzialarekin, eta azken hiruhilekoetako atzeraldi-arriskuak behera egin du. 

Hauek dira zioak:

  • Kontsumo pribatuak sendo jarraitzen du, jarduera ekonomikoa bultzatuz, inbertsio pribatua ahul den bitartean.
  • BPGaren hazkundea bere potentzialaren pare dago, inflazio-presio esanguratsurik gabe.
  • Arriskua gutxitu bada ere, munduko hazkunde apalagoak, Txinarekin izatekoak diren negoziazioen gaineko ziurgabetasunak eta aipatutako 'inbertsio ahulak' kezka eragiten dute 2020ko hasiera honetan.
  • Gauza bera gertatzen da dagoen tentsio politikoarekin; areagotu egin daiteke 2020ko hauteskundeak baino lehen.

Txinan

Lurreratze leunak jarraitzen du, eta dezelerazioa aurreikusitakoa baino txikiagoa da. 2019ko merkataritza tentsioen ondorioei aurreko urteetako egiturazko dezelerazio ezaguna gehitu behar zaio, baina esperotakoa baino hazkunde hobeagoarekin. Hazkunde hori apur bat gorantz berrikusi izan da 2020rako, merkataritza-tentsioen apaltzeagatik eta zerga eta moneta pizgarriak erabiltzeko den jarrera hobeagoagatik.

Zeintzuk dira arriskuak? Lehia estrategikoa EEBBrekin, merkataritza-akordio berria gorabehera.

  • Moneta eta zerga pizgarrirako neurriek zorpetze handiagoa ekar liezaiokete Txinako ekonomiari.

Eurogunea

Bere hazkundea egonkortu egin da eta itxaropenak zertxobait hobetu dira, BPGaren hazkundea gorantz (hamarren bat) berrikusiz, espero baino datu hobeagoekin, egonkortze-aurreikuspenak indartuta, inflazioak EBZren helburuaren azpitik jarraitzen duen bitartean. Moneta politikan, bere aldetik, interes-tasek egungo mailetan irautea espero da, 2022ra arte gutxienez. Azkenik, zerga-politikak hedakorra jarraituko du izaten 2020an, brexit antolatu batekin urtarrilean eta jakinik Erresuma Batuarekin 2020 hondarrean gauzatu beharreko akordioa arrisku garrantzitsu bat izaten jarraitzen duela.

Mundu mailako aurreikuspen ekonomikoetarako giltzarri diren faktoreak

  1. EEBBren eta Txinaren arteko merkataritza-politikako negoziazioak.
  2. Presidentetzarako hauteskundeak AEBetan.
  3. Brexitari buruzko negoziazioa.
  4. Aldaketak FEDaren eta EBZaren moneta-politiketan.
  5. Zerga pizgarrien gaineko eztabida Europan.
  6. Tentsio geopolitikoak eta petrolioaren prezioagatiko tentsioa.

Hazkundeari eragin diezaioketen arriskuak

Arrisku globalak epe laburrera murriztu badira ere, EEBBren eta Txinaren arteko merkataritza akordioarengatik, gora egin dute Ekialde Hurbilean, Estatu Batuen eta Iranen arteko gatazkaren ondorioz. Petroliaren prezioaren bilakaerari adi egotera bultzatzen gaitu horrek, finantza-ahuleziek areagotu egin ditzakeen bitartean arrisku horien ondorioak. 

Txinarentzat

Arrisku nagusia protekzionismoa jarraitzen du izaten. Arriskutsua da, era berean, ordenarik gabeko balizko aurrerako martxa, politika hedakorren eraginagatik, dela zergaren dela monetaren politikak. Gainera, tentsio politikoek jarraitzen dute Hong Kong-en. 

Eurogunerako

Ikusi beharko da nola suspertzen diren esportazioak eta ziurgabetasun politikoak zer joera hartzen duen.

Hazkundea Espainian

Nazioarteko testuinguru hori kontuan, aurreikuspen ekonomikoek diote Espainiako ekonomia %1,6raino egin dezakeela gora 2020an. Azken hiruhilekoetan hazkundean ikusi izan dugun abiadura moteltzea badirudi bere azkenetan dela, ageri diren arriskuetako batzuk ez badira, behintzat, gauzatzen. Egitez, ikusi dugu BPGak egonkortzeko joera duela, horren erakusgarri 2019ko azken hiru hiruhilekoak izanez, %0,4ko hazkundearekin amaitu baititugu. 2020ko lehen hiruhilekoan espero den berbera. 

Lan-merkatuaren moteltasuna ere badirudi azkenetan dela. Urtaroaren araberako aldaketak kenduta, baliteke Gizarte Segurantzako afiliazioa %0,4 igo izatea 2019ko laugarren hiruhilekoan.

Hala ere, arestian aipatutako hazkunde hori ziurgabetasun fokuek izango duten bilakaeraren mende egongo da.

  • Nazioarteko merkataritzaren susperraldia eta eurogunearen hazkundea, espainiar esportazioen gainean horrek izan dezakeen arraste-efektuarekin.
  • Gobernuberriaren politika ekonomikoak. Bere neurriek inbertsioa bultzatu behar dute, ziurgabetasunak murriztu behar ditu eta bere horretan eutsi behar die arrisku-primei. Adostutako neurriak lortu behar dira horretako (adibidez, LGSari edo lan erreformari buruzko erabakiak).
  • Zerga-doikuntzari berriro heltzea, inbertsioa, berrikuntza eta enplegua kaltetuko ez dituen neurriekin.
  • Katalunian tentsio politikoen gutxitzea eta horrek ekonomia-jardueran dituen ondorioak.

Hazkundea epe ertainera handitzeko erreformak

  • Inbertsio produktiboa bultzatzea: Azken urteetan ikusi ahal izan dugu makineria eta ekipoetan egindako inbertsioak Espainian dinamismo handiagoa erakutsi izan duela Europako ekonomia nagusiekin alderatuta. Hala, inbertsio mota horrek %16,1 egin du gora 2017. urtetik, EDBan %9,6 egin duen bitartean gora, ezegonkortasun handiko giro batean. Aurrera begira jarriz gero, interes-tasa baxuak, likidezia altuak eta bankuen merkatuko lehia dituen agertoki horrek finantzazio eta inbertsio hori bultzatzen jarraituko duela espero da.
  • Biztanleria aktiboaren hazkundea eta langabeziaren jaitsiera bultzatu: Azken hiruhilekoetan biztanleria aktiboak gora egin duela ikusi dugu, immigrazioan eman den aurrerapenak bultzatuta, batez ere Amerika Erdialdetik, Europatik etaa Asiatik etorriak direnak. Horrek handitu egiten du epe luzera hazteko gaitasuna, eta, halaber, langabezia-tasan berriki eman den jaitsiera moderatua azaltzen du. Hortaz, bada, horrek behera jarrai dezan, politika egoki batzuen beharra dago lan merkatuaren efizientzia eta zuzentasuna hobetze aldera.
  • BPGaren hazkunderako potentziala handitzea, enplegu gehiago sortuz eta produktibitate handiagoa emanez espainiar ekonomian: Zenbatespenek %1,5 eta %2 bitarteko hazkunde potentziala iragartzen dute, inflaziorako presiorik gabe, soldatak nolabait igo egingo direla aurreikusita ere.
10.000 €-raino zure funtsa ekartzeagatik
Aldatu BBVAra beste erakunde bateko funts bat eta intsuldatutako zenbatekoaren %1,5eraino lortuko duzu.
10.000 €-raino zure funtsa ekartzeagatik Gehiago jakin